Ocena wątku:
  • 0 głosów - średnia: 0
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
Filozofia w twórczości Herberta
#1
Czy ktoś mógłby polecić mi jakieś publikacje na temat filozofii w twórczości Herberta? Bądź choćby wskazać, nakreślić z jakich filozofii czerpie Herbert w zagadnieniach takich jak choćby byt i czas?

pozdrawiam
mat
...o wierzb warkoczach
o dziewczynie

poeta milczy...
Odpowiedz
#2
Pamietam, że w książce Poznawanie Herberta czytałem ciekawy esej:
Karl Dedecius - Uprawa filozofii. Zbigniew Herbert w poszukiwaniu tożsamości.

oraz

Ruszar - Chrzest Ziemii - o związku Herberta z Nietzsche - książka: Portret z początku wieku
Odpowiedz
#3
blazej napisał(a):Karl Dedecius - Uprawa filozofii.
Czytałem...
blazej napisał(a):Ruszar - Chrzest Ziemii - o związku Herberta z Nietzsche
nie czytałem... i bardzo z tego powodu ubolewam

dzięki !!
...o wierzb warkoczach
o dziewczynie

poeta milczy...
Odpowiedz
#4
Józef Maria Ruszar, Chrzest ziemi (Herbert, presokratycy i Nietzsche) [w:] Portret z początku wieku, Lublin 2005, s. 266-287;
Magdalena Kalemba, Jaskinia filozofów – analiza Herbertowskiej wizji Sokratesa, tamże, s. 362-372;
Radosław Sioma, Aż runą świata ściany cztery. Epikurejskie źródła sensualizmu poezji Zbigniewa Herberta, [w:] Zmysł wzroku, zmysł sztuki, Lublin 2006, s. 80-105;
Natalia Jakacka, „Kant. Ostatnie dni”. Propozycja lektury wiersza z tomu „Epilog burzy”, [w:] Czułość dla Minotaura, Lublin 2005, s. 30-40;
Adam Workowski, Zagadka tożsamości pana Cogito, [w:] Wyraz wyłuskany z piersi, Lublin 2006, s. 169-176;
Tomasz Cieślak-Sokołowski, Lektury filozoficzne młodego Herberta, tamże, s. 276-293;
Józef Maria Ruszar, Stróż brata swego, Lublin 2004, Rozdział 2. Dlaczego klasycy, Filozoficzny rodowód Pana Cogito, s. 70-74;
Jerzy Kopania, Herbertowski Sokrates, czyli filozofia podejrzeń, [w:] Herbert i znaki czasu, Białystok 2001, s. 31-43;
Sławomir Raube, Gorzki smak sceptycyzmu. Herbert i duch filozofii, tamże, s. 201-213;
Lesław Hostyński, Herberta metafizyka cierpienia a filozofia Henryka Elzenberga, „Ethos” 2000, nr 4(52);
Lidia Wiśniewska, Filozofia i mechanizmy konstrukcyjne świata poetyckiego Zbigniewa Herberta, [w:] Twórczość Zbigniewa Herberta, Kraków 2001;

Ponadto w październiku 2007 odbyła się sesja „Filozoficzne aspekty twórczości Zbigniewa Herberta”, z której materiały też zostaną prędzej czy później wydane (z pozdrowieniami Krzysztofowi Gajdzie przypomnienie o marzeniu dotyczącym innych materiałów ;--))

To oczywiście nie jest pełna bibliografia, tylko pobieżne przejrzenie tytułów pod kątem występowania słowa „filozofia”.

Pozdrawiam!
Grabi
Odpowiedz
#5
Grabi, czy posiadasz te pozycje? (oprócz Poznawania Herberta, które już mam)
...o wierzb warkoczach
o dziewczynie

poeta milczy...
Odpowiedz
#6
Tak. Zapraszam, jakbyś potrzebował.

Pozdrawiam.
Grabi
Odpowiedz
#7
W wolnej chwili(czyt. gdzieś koło czerwca) się zgłoszę!
Dziękuję!
...o wierzb warkoczach
o dziewczynie

poeta milczy...
Odpowiedz
#8
Publikacji takowych nie posiadam, a co do kierunków filozoficznych w poezji Herberta to czerpał On chyba z całego dorobku myśli filozoficznej, m. in. z gnostycyzmu, który wyraźnie można zauważyć w wierszach "Przesłuchanie anioła", czy "Sprawozdanie z Raju". O innych wspomnieli inni.
Odpowiedz
#9
lump napisał(a):z gnostycyzmu, który wyraźnie można zauważyć w wierszach "Przesłuchanie anioła", czy "Sprawozdanie z Raju".
Czy mógłbyś rozwinąć tą myśl? Wydaje mi się, że jest to drobna nadinterpretacja.
...o wierzb warkoczach
o dziewczynie

poeta milczy...
Odpowiedz
#10
Spróbuję...
W wierszu "Przesłuchanie anioła" uwagę zwraca cały cykl owego przesłuchania. Najpierw mamy do czynienia z doskonalszą, według gnostyków, formą bytu "Kiedy staje przed nimi jest jeszcze cały z materii światła", w trakcie przesłuchania następuje materializacja i tym samym swoiste wcielenie w winę, a jak wiadomo, materia dla gnostyków była czymś złym i każde jej zetknięcie z bytem niematerialnym prowadziło do stopniowej degradacji owego bytu. Na tym poglądzie oparli swoją historiozofię. Poza tym uwagę zwraca samo pojęcie "eonu". Wg słowników eon to tyle co wieczność, długi okres czasu. Ale filozofia gnostyków w pojęciu eonu widzi coś więcej, a mianowicie obok okresu czasu tym terminem określano również byty, nazwijmy je, transcendentne, czyli wszelkiej maści duchy, anioły, demony itp. I takowe powiązanie mamy również w tym wierszu: "eony jego włosów", czyli pewna era, epoka związana jest również z jakąś duchową postacią.
Z kolei wiersz "Sprawozdanie z Raju" również ukazuje konflikt między materią a bytem niematerialnym: "ale nie udało się oddzielić ciała od duszy". Poza tym we frazie "Boga oglądają nieliczni jest tylko dla tych z czystej pneumy" mamy do czynienia z kolejnym poglądem gnostyków, a mianowicie z kategoriami ludzi. Podzielili ci oni ludzi na: hilików, psychików i pneumatyków, czyli tych, którzy należą tylko do swiata materii (hilicy), tych którzy posiadają duszę (psychicy) i wreszcie tych, którzy posiadają również boskiego ducha czyli ową pneumę. Termin ten pojawia się już wcześniej, m.in. u stoików, ale tak pojeta pneuma jest tylko u gnostyków.
Można by na ten temat napisać dużo więcej ale szkoda czasu. Mam nadzieję, że w jakiś sposób wyjaśniłem tezę, którą postawiłem.
Odpowiedz
#11
lump napisał(a):Można by na ten temat napisać dużo więcej ale szkoda czasu.
szkoda, chętnie bym poczytał. Hipoteza jak najbardziej słuszna i prawdopodobna, chociaż dalej mam wątpliwości co do faktycznego, zamierzonego oparcia się Herberta na tej filozofii. W Przesłuchaniu Anioła, sam proces wydaje się procesem twórczym, niźli degradacyjnym, odnosząc się zwłaszcza do innego utworu, mianowicie do "Żeby tylko nie anioł". Brakuje mi tutaj jakiegoś wątku zdradzającego przywiązanie do systemu wartości gnostycyzmu- do bytu niematerialnego, wręcz przeciwnie- wydaje mi się, że Herbert sympatyzował z materią.

pozdrawiam!
...o wierzb warkoczach
o dziewczynie

poeta milczy...
Odpowiedz
#12
Ależ nawet przez myśl mi nie przeszło, że Herbert sympatyzował z gnostycyzmem. Chciałem tylko pokazać, że w Jego poezji jest naprawdę wiele motywów filozoficznych, nawet tak fantasmagorycznych jak gnostycyzm, że nie można ograniczać pola Jego twórczości jeno do starożytnej Grecji czy Rzymu, jak czynią to niektórzy. Zdarza się to nawet polonistom Smile
Aha, postawiem ci piwo za podjencie dyskusyji
Odpowiedz
#13
lump napisał(a):Zdarza się to nawet polonistom Smile
nawet? myślę, że zwłaszcza...
lump napisał(a):Aha, postawiem ci piwo za podjencie dyskusyji
czy to aluzja do mojej wypowiedzi? Wink
...o wierzb warkoczach
o dziewczynie

poeta milczy...
Odpowiedz
#14
żadnych aluzji :tak:
Odpowiedz
#15
chentnie skoryguje moje blendy Tongue jeśli mi je wytkniesz
...o wierzb warkoczach
o dziewczynie

poeta milczy...
Odpowiedz
#16
http://www.teatry.art.pl/!recenzje/jaski...e/wher.htm
Premiera miała miejsce rok temu w Krakowie, może więc ktoś z forumowiczów miał okazję widzieć i doradzi mi, czy warto się wybrać.
Odpowiedz


Podobne wątki
Wątek: Autor Odpowiedzi: Wyświetleń: Ostatni post
  Imprezy związane z twórczością Herberta i jego życiem gosiafar 52 20,363 08-09-2010, 07:04 PM
Ostatni post: colt
  'Herbert' z wierszami Zbigniewa Herberta pkosela 2 2,966 05-08-2010, 02:28 PM
Ostatni post: Alek
  Ukazały się "Bajki" Herberta PMC 0 1,742 10-20-2009, 11:55 PM
Ostatni post: PMC
  "Czytając Herberta nieodświętnie" Adam_Leszek 5 3,440 03-03-2009, 11:18 AM
Ostatni post: Zbrozło
  Będzie ROK HERBERTA w kulturze polskiej Coma 45 17,793 10-31-2008, 08:18 PM
Ostatni post: Kamil
  Mieszkanie Herberta w Paryżu. Filip P. 1 1,565 08-27-2008, 07:01 AM
Ostatni post: dauri
  Granie Herberta Mat 1 1,576 06-19-2008, 03:24 PM
Ostatni post: PMC
  Nieznane szkice Herberta w "Zeszytach Literackich" Adam_Leszek 0 1,169 05-26-2008, 10:15 AM
Ostatni post: Adam_Leszek
  Publikacje na temat poezji Herberta Mat 7 2,941 05-10-2008, 10:14 PM
Ostatni post: jodynka
  Popiersie Herberta lodbrok 6 2,692 05-07-2008, 10:53 PM
Ostatni post: kłapo

Skocz do:


Użytkownicy przeglądający ten wątek: 1 gości